rok polskiej wełny
|

2026 – Rok Polskiej Wełny

PrzezEwa Rozkosz

2026 – Rok Polskiej Wełny to inicjatywa Karoliny Łomnickiej – artystki, muzealniczki i przede wszystkim prządki, działającej w internecie pod szyldem Twory Sztuki. Tematem przewodnim jest wełna od polskich owiec. Rok Polskiej Wełny ma zmobilizować rzemieślników oraz artystów do sięgania po naszą wełnę oraz do budowania relacji z lokalnymi hodowcami owiec.

Rok Polskiej Wełny w mediach społecznościowych

Od pierwszego dnia ogłoszenia Roku Polskiej Wełny media społecznościowe wypełniają się zdjęciami i filmami z obróbki polskiej wełny. Wystarczy oznaczyć materiały tagiem #2026rokpolskiejwelny, a Karolina udostępnia je na profilach Tworów Sztuki, tworząc codzienną galerię polskiej wełny. Inicjatywa pokazuje, jak wiele osób w Polsce zajmuje się czyszczeniem, praniem, gręplowaniem i przędzeniem wełny. Akcja ma charakter otwarty i łączy różne środowiska – konsoliduje je i pozwala zorientować się, kto działa w tym obszarze.

Zasady uczestnictwa

Zasady uczestnictwa w zabawie Karolina przedstawiła na stronie:

https://twory-sztuki.blogspot.com/2025/12/2026-rok-polskiej-weny.html

W dużym skrócie zabawa polega na dokumentowaniu miesięcznej pracy z polską wełną. Szczegóły znajdziecie na stronie Karoliny.

Zachęta do udziału

Zachęcamy do odwiedzenia strony Twory Sztuki oraz do udziału w zabawie. Zwracamy też uwagę, że inicjatywa stała się rodzajem koncepcji parasolowej, a więc takiej, która obejmuje i spaja inne działania. Oczywiście chodzi o polską wełnę. Dlatego zachęcamy wszystkich pasjonatów wełny od polskich owiec, aby materiały związane z tą tematyką oznaczali wskazanym tagiem.

Wspólnie świętujmy 2026 – Rok Polskiej Wełny!

Podobne wpisy

  • |||

    Centrum Pasterskie w Koniakowie

    PrzezEwa Rozkosz

    Centrum Pasterskie w Koniakowie to zagroda edukacyjna założona i prowadzona przez Marię i Piotra Kohutów. Jej celem jest promocja kultury pasterskiej Beskidu Śląskiego. Prezentowane tu pasterstwo ma charakter transhumancyjny, czyli polega na sezonowym przepędzaniu owiec, pod nadzorem pasterzy, ustalonymi szlakami z pastwisk nizinnych na górskie hale. Kohutowie posiadają stado owiec górskich składające się z 400 maciorek, które stanowią centrum ich życia zawodowego i prywatnego. Piotr Kohut jest znanym bacą mistrzem, uprawiającym wspomniane pasterstwo transhumacyjne. Jeżeli uwzględni się owce sąsiadów, stado podczas wypasu liczy ok. 1000 sztuk.

    Wpis o Centrum Pasterskim w Koniakowie otwiera ten rok na stronie Projektu Polska Wełna nieprzypadkowo. Organizacja Narodów Zjednoczonych ogłosiła rok 2026 Międzynarodowym Rokiem Pastwisk i Pasterzy. Nasz wpis jest wyrazem uznania dla ludzi związanych bezpośrednio z pasterstwem. Jeżeli chcecie dowiedzieć się więcej o inicjatywie ONZ, zajrzyjcie na stronę Twory Sztuki.

    We wpisie skupiłam się na wełnie, będącej ważnym elementem pracy edukacyjnej Centrum Pasterskiego. Jest ona prezentowana w Centrum, a z wełny powstają przeróżne wyroby, w tym – tak pożądana przez dziewiarki i dziewiarzy – przędza!

  • Mity o polskiej wełnie

    PrzezEwa Rozkosz

    Mity o polskiej wełnie są żywe zarówno w środowisku dziewiarskim, jak i poza nim. Wynikają z niedopowiedzeń lub krzywdzących uogólnień. Warto o nich rozmawiać i mierzyć się z nimi. Zebrałam najczęściej spotykane mity i przedstawiłam je na posterach przygotowanych specjalnie na Święto Owczej Wełny we Wdzydzach. Te postery są owocem współpracy z inicjatywą Owce w Polsce, o której niebawem usłyszycie więcej. Wracając do mitów – jedni mówią, że polska wełna w ogóle nie istnieje, inni podkreślają, że zawsze gryzie, a jeszcze inni kojarzą polską wełnę wyłącznie z Zakopanem i okolicami. Zapraszam Was do przejrzenia najczęściej spotykanych mitów. A może spotykacie się z innymi fałszywymi przekonaniami na temat polskiej wełny?

  • Konferencja „Wełna – źródło i potencjał”

    PrzezEwa Rozkosz

    15 maja 2025 r. w Warszawie odbyła się międzynarodowa konferencja „Wełna – źródło i potencjał”, zorganizowana przez Fundację Instytutu Wzornictwa Przemysłowego w Instytucie Wzornictwa Przemysłowego. Konferencji towarzyszyła wystawa. Wełna była wspólnym mianownikiem wszystkich wystąpień i ekspozycji. To co wspólne, to również przeciwstawianie się traktowaniu wełny jako odpadu. Wybrzmiewało to w wypowiedziach prelegentów, a także na opracowanych przez organizatorów planszach. Wspólne było również odwoływanie się do lokalności, a więc ukierunkowanie na lokalne zasoby tego surowca. Konferencja wybrzmiała w mediach, które na co dzień nie zajmują się tematyką wełny. To duży sukces, bo zwrot ku wełnie związany jest z pracą u podstaw. Jednocześnie konferencja służyła konsolidowaniu osób z różnych środowisk zajmujących się wełną – m.in. artystów, rzemieślników, projektantów, reprezentantów instytucji kultury, organizacji pozarządowych, przedsiębiorców, naukowców, przetwórców wełny oraz podmiotów dostarczających narzędzia do przetwórstwa tego surowca – wzajemnemu poznaniu oraz wymianie doświadczeń. Ciesze się, że mogłam wziąć udział w tym wydarzeniu.

  • |

    Barwniki i Wełna – kolektywny projekt Dzikich Barw

    PrzezEwa Rozkosz

    BARWNIKI I WEŁNA to nowy, kolektywny projekt Dzikich Barw. Jego główną bohaterką jest wełna pochodząca od owiec utrzymywanych w Polsce. W ramach projektu próbki wełny zostaną uprzędzione oraz zafarbowane przy użyciu naturalnych barwników. Każdy etap przedsięwzięcia – od pozyskania wełny po jej barwienie – opiera się na zaangażowaniu społeczności. Celem projektu nie jest porównywanie efektów barwienia w ściśle powtarzalnych warunkach, lecz stworzenie przestrzeni do wspólnego, praktycznego doświadczania farbierskiej pracy z polską wełną od różnych ras owiec.

  • Włókna wełny owczej

    PrzezEwa Rozkosz

    Włos owczy nazywamy włóknem, w szczególności, gdy przyjmujemy perspektywę wełnoznawczą. Włókno stanowi wytwór skóry. Na owcy wyrastają różne typy włókien, lecz nas w największej mierze interesują włókna wełny, a więc takie, które pozwalają samodzielnie się uprząść oraz spilśnić (sfilcować). To, na ile właściwości włókna sprzyjają wskazanej manipulacji (przędzeniu i filcowaniu), określamy zdolnością przędną oraz zdolnością spilśniania.

    Warto wiedzieć, że w publikacjach o tekstylnych zastosowaniach wełny – włókno wełny postrzega się niekiedy węziej jako część włosa, która została odcięta podczas strzyżenia owcy.

    W niniejszym tekście przedstawiam budowę włókna i omawiam jego poszczególne typy. Pokazuję, jakim elementom budowy wełna zawdzięcza swoje niesamowite właściwości. Wyjaśniam, jakie włókna są najbardziej wartościowe do zastosowań tekstylnych i które z owiec są ich dawcami.

  • |

    Czyszczenie i pranie wełny. Wprowadzenie

    PrzezEwa Rozkosz

    Czyszczenie i pranie wełny pozwala na usunięcie z niej zanieczyszczeń, potu oraz nadmiaru tłuszczu. Te czynności można rozpocząć jeszcze przed strzyżą. Jednak częściej czyści się i pierze wełnę potną, czyli ostrzyżoną od niemytej wcześniej owcy. Wełnę czyszczą i piorą zarówno małe pracownie rzemieślnicze (na mniejszą skalę), jak i potężne zakłady – tzw. pralnie wełny. Niniejszy wpis stanowi wprowadzenie do czyszczenia oraz prania wełny i otwiera cykl wpisów poświęconych temu zagadnieniu. 

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *